Lage Temperatuur Aardwarmte: onmisbare schakel in de warmtetransitie
De Nederlandse energietransitie gaat vaak over zon en wind,maar bijna de helft van onze energiebehoefte bestaat uit warmte. Wie deklimaatdoelen wil halen, moet dus vooral dáár versnellen. Lage TemperatuurAardwarmte (LTA) ontwikkelt zich daarbij tot een veelbelovende en steedsconcretere oplossing.
Tijdens een goedbezochte bijeenkomst van GeothermieNederland op 12 februari 2026 in Utrecht werd opnieuw duidelijk dat debelangstelling voor deze vorm van duurzame warmte sterk groeit. Overheden,marktpartijen en kennisinstellingen werken samen aan de verdere ontwikkeling entoepassing van lage temperatuur aardwarmte in Nederland.
Voor Gaia Energy is dit een belangrijke ontwikkeling: LTAbiedt kansen voor betrouwbare, lokale en toekomstbestendige warmtevoorziening.
Wat houdt Lage Temperatuur Aardwarmte in?
Lage Temperatuur Aardwarmte is het winnen van warmte uit deondiepe tot middeldiepe ondergrond, meestal tot ongeveer 1.500 meter diepte. Detemperaturen die hierbij vrijkomen zijn lager dan bij traditionele (hogetemperatuur) geothermie, maar zeer geschikt voor:
- verwarming van woningen en utiliteitsgebouwen,
- levering aan lage- en middentemperatuur-warmtenetten,
- toepassingen in de glastuinbouw,
- combinatie met warmtepompen in hybride systemen.
Omdat de warmtebron zich relatief dicht bij het gebruikbevindt, is LTA bijzonder geschikt voor gebiedsgerichte oplossingen. Denk aanwoonwijken, bedrijventerreinen of glastuinbouwclusters waar lokaal duurzamewarmte wordt opgewekt en benut.
In tegenstelling tot zon en wind is aardwarmte bovendiencontinu beschikbaar. Het is een stabiele, weers-onafhankelijke energiebron diedag en nacht warmte kan leveren.
Waarom is LTA zo belangrijk?
De verduurzaming van warmte is één van de grootsteuitdagingen binnen de energietransitie. Een groot deel van de gebouwde omgevingis nog afhankelijk van aardgas. Alternatieven zoals warmtepompen en restwarmtespelen een belangrijke rol, maar zijn niet overal voldoende of optimaalinzetbaar.
Lage temperatuur aardwarmte kan:
- de afhankelijkheid van aardgas structureel verminderen;
- bijdragen aan betaalbare en voorspelbare energiekosten;
- lokale energievoorziening versterken;
- grootschalige CO₂-reductie mogelijk maken;
- warmtenetten verduurzamen met een stabiele basisbron.
Juist in combinatie met warmtenetten ontstaat een krachtigsysteem. LTA kan dienen als duurzame basislast, terwijl andere bronnen entechnieken pieken opvangen. Zo ontstaat een robuuste en toekomstbestendigewarmte-infrastructuur.
Ontwikkelingen: van potentie naar praktijk
Hoewel lage temperatuur aardwarmte veel potentie heeft,staat de marktontwikkeling nog relatief aan het begin. Projecten zijn vaaknieuw, en er bestaan onzekerheden rondom ondergronddata, technische risico’s enfinanciering in de vroege fase.
Om deze drempels te verlagen wordt de komende jaren ingezetop:
- beter inzicht in de ondergrond, met name in zogenoemde data-arme gebieden;
- ondersteuning van voorbeeldprojecten;
- innovatie en kostprijsreductie;
- structurele kennisdeling binnen de sector.
Hiervoor is vanuit het Klimaatfonds circa 90 miljoen eurobeschikbaar gesteld voor de periode 2025–2029. Ook wordt gewerkt aan eensubsidieregeling voor concrete opschalingsprojecten (SOLTA), waarmeevoorbeeldprojecten versneld gerealiseerd kunnen worden.
De inzet is helder: projecten moeten sneller,voorspelbaarder en kostenefficiënter worden ontwikkeld, zodat lage temperatuuraardwarmte een volwaardige positie krijgt binnen het Nederlandse warmtesysteem.
Samen bouwen aan duurzame warmte
De brede belangstelling vanuit overheid, markt enkennisinstellingen laat zien dat lage temperatuur aardwarmte serieus wordtgenomen als onderdeel van de warmtetransitie. Niet als vervanging van andereoplossingen, maar als aanvulling die het energiesysteem sterker en flexibelermaakt.
Voor Gaia Energy past deze ontwikkeling binnen de brederevisie op duurzame, gebiedsgerichte energiesystemen. Door aardwarmte slim tecombineren met warmtenetten, warmtepompen en andere hernieuwbare bronnenontstaat een stabiel en schaalbaar alternatief voor aardgas.
De komende jaren zullen bepalend zijn. Met meer kennis,praktijkervaring en samenwerking kan lage temperatuur aardwarmte uitgroeien toteen vaste pijler onder de duurzame warmtevoorziening in Nederland.
